Restrukturyzacja kredytu to rozwiązanie, które pozwala wynegocjować z bankiem nowe warunki spłaty zobowiązania, zanim dojdzie do przeterminowanych rat. Ważne, aby rozmowy zacząć jeszcze przed powstaniem dużych zaległości. W ramach restrukturyzacji można wydłużyć okres kredytowania, zmniejszając ratę czy też skorzystać z karencji spłaty kapitału. Sprawdź, na czym to polega i jak negocjować z bankiem.
Na czym polega restrukturyzacja kredytu i kiedy warto złożyć wniosek?
Restrukturyzacja kredytu to proces polegający na zmianie warunków umowy kredytowej w banku, dzięki czemu kredytobiorca może uniknąć wypowiedzenia umowy oraz poważniejszych konsekwencji finansowych. Jednocześnie zyskuje nowe warunki, co ułatwia mu spłatę zobowiązania na czas. Zazwyczaj restrukturyzacja wiąże się bezpośrednio z wydłużeniem okresu spłaty przy jednoczesnym obniżeniu wysokości raty kapitałowo-odsetkowej. Może także objąć czasowe zawieszenie spłaty, np. w ramach karencji w spłacie kapitału, co ułatwia kredytobiorcy odzyskanie płynności finansowej.
Kredytobiorca powinien zapoznać się z art. 75c Prawa bankowego. Zgodnie z nim w przypadku zalegania z regularną spłatą rat z tytułu kredytu, bank musi:
- wezwać kredytobiorcę do zapłaty z terminem minimum 14 dni roboczych,
- poinformować kredytobiorcę o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację.
Dopiero po wyciągnięciu tej deski ratunkowej bank może przejść do kroków ostatecznych, czyli wypowiedzenia umowy i windykacji należności.
Przeczytaj nasz poradnik: Utrata pracy a kredyt. O restrukturyzację mogą wnosić także przedsiębiorstwa z realnym zagrożeniem upadłością.
Jakie formy zmiany warunków umowy można wynegocjować z bankiem?
W ramach negocjacji warunków umowy kredytowej z bankiem można wnioskować o zmianę różnych warunków, w tym przede wszystkim o:
| Forma zmiany | Na czym polega | Skutek lub koszt |
|---|---|---|
| Wydłużenie okresu kredytowania | Obniżenie miesięcznej raty i wydłużenie czasu spłaty kredytu | Wzrost całkowitego kosztu kredytu przez dłuższy okres naliczania odsetek |
| Karencja w spłacie kapitału | Tymczasowe wstrzymanie spłaty części kapitałowej raty oraz spłacanie tylko odsetek i ubezpieczenia | Wzrost kolejnych rat i całkowitego kosztu kredytu |
| Wakacje kredytowe | Gwarantowane przez państwo czasowe zawieszenie spłaty rat | Okres kredytowania zazwyczaj wydłuża się o czas zawieszenia |
| Zmiana harmonogramu spłat i rodzaju rat | Ustalenie nowego harmonogramu lub zamiana rat równych na malejące i odwrotnie | — |
| Renegocjowanie warunków kredytu | Obniżenie marży, zmiana oprocentowania lub umorzenie odsetek | Umorzenie odsetek występuje niezwykle rzadko |
| Przewalutowanie kredytu | Stabilizacja obciążenia przez ograniczenie ryzyka kursowego | Możliwe dodatkowe koszty okołokredytowe |
Każda zmiana warunków powinna być poświadczona podpisaniem aneksu do umowy. Restrukturyzacja możliwa jest zarówno przy kredytach gotówkowych, jak i kredytach hipotecznych i innych.
Jak skutecznie negocjować z bankiem i uzasadnić wniosek o restrukturyzację?
Analitycy bankowi każdy przypadek rozpatrują indywidualnie, dlatego niezwykle ważne jest odpowiednie uzasadnienie podjęcia negocjacji czy złożenia wniosku o restrukturyzację. Przede wszystkim jako kredytobiorca musisz mieć solidne fundamenty. Twój wniosek powinien zawierać takie informacje jak:
- propozycja nowych warunków (np.: zmiana harmonogramu spłat, czasowe obniżenie rat, renegocjacja warunków),
- plan naprawczy wskazujący na to, w jaki sposób poprawi się sytuacja finansowa kredytobiorcy pod kątem dalszej spłaty kredytu,
- zaznaczenie pozytywnej historii spłat (jeżeli taka jest), co jest dobrym argumentem.
Banki oferują gotowe formularze wniosków, które mogą stanowić punkt wyjścia do przygotowania własnego dokumentu. Gotowe formularze znajdziesz m.in. wPKO BP, ING, mBanku i innych instytucjach. Z doświadczenia wiemy, że dla obu stron lepsza jest ugoda z bankiem niż długotrwały i kosztowny proces windykacji. W ramach dodatkowego zabezpieczenia i przygotowani się do negocjacji z bankiem warto skorzystać m.in. z:
- konsultacji z doradcą restrukturyzacyjnym lub kredytowym,
- dodatkowego zabezpieczenia kredytu lub poręczyciela,
- przedstawienia alternatywnej formy rozwiązania sytuacji, np. dobrowolnej sprzedaży nieruchomości, gdy dalsza spłata kredytu okaże się ponad siły i możliwości kredytobiorcy.
Jakie dokumenty są niezbędne do oceny sytuacji finansowej kredytobiorcy?
Bank dokładnie zapozna się z Twoją sytuacją finansową oraz perspektywami, zanim podejmie decyzję o restrukturyzacji. Jednocześnie ponownie określana jest zdolność kredytowa danej osoby. Najważniejsze dokumenty niezbędne do dokonania ponownej analizy to:
- zaświadczenie o dochodach (np.: obowiązująca umowa o pracę, potwierdzenie dochodów z działalności gospodarczej lub umów cywilnoprawnych),
- dokumenty potwierdzające utratę pracy, chorobę lub inne zdarzenia losowe potwierdzające pogorszenie sytuacji finansowej (np. wypowiedzenie, dokumentacja medyczna),
- oświadczenie o sytuacji finansowej (dochody, wydatki, zobowiązania) oraz o posiadanym majątku.
Kredytodawca wymaga tych dokumentów, aby ponownie dokonać oceny ryzyka kredytu i renegocjowania jego warunków. Na tej podstawie określa się, czy restrukturyzacja jest możliwa, czy jednak bank nie widzi szans na poprawę sytuacji finansowej kredytobiorcy.
Czy restrukturyzacja wpływa na historię w BIK i całkowity koszt kredytu?
Restrukturyzacja kredytu może mieć wpływ na historię w BIK (Biuro Informacji Kredytowej) oraz na wzrost całkowitego kosztu kredytu. Sam fakt restrukturyzacji zapisywany jest w historii kredytowej danej osoby.
| Obszar | Mechanizm | Możliwy skutek |
|---|---|---|
| Historia w BIK | Informacja o restrukturyzacji pozostaje w historii kredytowej | Możliwe obniżenie scoringu i utrudnienie uzyskania kolejnego finansowania; ocena lepsza niż w przypadku zaległości, windykacji lub egzekucji komorniczej |
| Wydłużenie czasu spłaty | Dłuższy okres naliczania odsetek | Wzrost całkowitego kosztu kredytu |
| Aneks do umowy | Bank może pobrać opłatę za zmianę warunków | Wzrost RRSO zobowiązania |
| Opóźnienie w spłacie | Bank może naliczać odsetki karne | Dodatkowy koszt po stronie kredytobiorcy |
| Kapitalizacja odsetek | Naliczone odsetki mogą zostać dodane do kapitału | Rozwiązanie stosowane sporadycznie przy restrukturyzacji |
W kontekście kredytu warto też sprawdzić, z czym wiąże się śmierć kredytobiorcy i na kogo wówczas spada obowiązek spłaty.
Kto może skorzystać z pomocy Funduszu Wsparcia Kredytobiorców (FWK)?
Fundusz Wsparcia Kredytobiorców (FWK) to forma pomocy dla kredytobiorców, którzy znajdą się w trudnej sytuacji finansowej i jednocześnie muszą spłacać kredyt hipoteczny. Fundusz obsługiwany jest przez Bank Gospodarstwa Krajowego, a środki pochodzą głównie z wpłat banków. Jednocześnie należy spełnić określone warunki wymienione w ustawie. Podstawowe z nich to:
- wysokość raty kredytu przekracza 40% dochodu gospodarstwa domowego,
- minimum jeden z kredytobiorców ma status bezrobotnego w dniu składania wniosku,
- dochód po odjęciu raty nie może przekraczać progów: ok. 1940 zł dla gospodarstwa jednoosobowego lub ok. 1500 zł na osobę w wieloosobowym (podlegają one waloryzacji).
Jednocześnie o pomoc w ramach FWK mogą ubiegać się zarówno kredytobiorcy w złotówkach, jak i walutowi. Dotyczy to również osób, które sprzedały nieruchomość kupioną na kredyt, jednak dalej spłacają zobowiązanie, ponieważ pozyskane środki nie wystarczyły na całkowitą spłatę zadłużenia.
| Element wsparcia | Zasady |
|---|---|
| Dopłaty do rat | Nawet do 40 miesięcy |
| Zwrotna pożyczka | Na spłatę pozostałego długu po sprzedaży mieszkania |
| Przekazanie środków | Bezpośrednio do banku obsługującego kredyt hipoteczny, a nie na konto kredytobiorcy |
| Rozpoczęcie spłaty wobec BGK | Dopiero po dwóch latach |
| Warunki spłaty | Nieoprocentowane raty rozłożone na długi okres |
| Możliwe umorzenie | Po terminowej spłacie większości rat, np. 134 z 200, pozostała część zadłużenia może zostać umorzona |
| Wniosek | Składany do BGK wraz z uzasadnieniem podstaw niewypłacalności |
Co zrobić, gdy bank odrzuci wniosek o restrukturyzację zadłużenia?
Oczywiście bank ma prawo odrzucenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia i wtedy warto poszukać alternatywnych rozwiązań.
- Uzyskaj uzasadnienie odmowy restrukturyzacji i na tej podstawie przygotuj odwołanie od decyzji.
- W skrajnych przypadkach poproś o interwencję Rzecznika Finansowego.
- Skorzystaj z profesjonalnych mediacji.
- Rozważ kredyt konsolidacyjny w innym banku, pamiętając, że nowe warunki mogą oznaczać wzrost całkowitego kosztu kredytu.
- Jeżeli umowa zawiera błędy i są ku temu podstawy, skorzystaj z pomocy doświadczonego radcy prawnego, który pomoże w zastosowaniu sankcji kredytu darmowego (SKD) lub ogłoszeniu upadłości konsumenckiej.
Warto poszukać różnych możliwości, zanim dojdzie do windykacji czy egzekucji komorniczej. Powoduje to większe problemy i dodatkowe koszty po stronie kredytobiorcy, których w wielu przypadkach można uniknąć.
Komentarze i opinie użytkowników